చరిత్రలో కొన్ని పేర్లు కేవలం వ్యక్తులను సూచించవు. అవి ఒక భావజాలాన్ని, ఒక ఉద్యమాన్ని, ఒక జాతి ఆత్మగౌరవాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి. అలాంటి అరుదైన పేర్లలో అల్లూరి సీతారామరాజు పేరు అగ్రస్థానంలో నిలుస్తుంది. భారత స్వాతంత్ర్య సమర చరిత్రలో ఎంతో మంది మహనీయులు తమ ప్రాణాలను అర్పించినప్పటికీ, గిరిజనుల హక్కులను దేశ స్వాతంత్ర్య లక్ష్యంతో ముడిపెట్టి, బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యాన్ని అరణ్య ప్రాంతాల్లో సవాలు చేసిన నాయకుడిగా అల్లూరి సీతారామరాజు ప్రత్యేక స్థానాన్ని సంపాదించారు. అల్లూరి సీతారామరాజు అంతర్జాతీ

ఉపనిషత్తులు మరియు భగవద్గీత బోధించే గొప్ప సత్యమేమిటంటే, భయం అనేది కేవలం ఒక మానసిక భావోద్వేగం మాత్రమే కాదు; భేదభావం వల్ల కలిగే సహజ పరిణామం. బృహదారణ్యక ఉపనిషత్తు (1.4.2) ఇలా ప్రకటిస్తుంది: ద్వితీయాద్ వై భయం భవతి"ద్వైతభావం నుండే భయం పుడుతుంది." అదే భావాన్ని తైత్తిరీయ ఉపనిషత్తు (2.7.1) మరింత స్పష్టంగా వివరిస్తుంది: యదా హ్యేవ ఏష ఏతస్మిన్నుదరం అంతరం కురుతే, అథ తస్య భయం భవతి।"ఈ పరబ్రహ్మస్వరూపంలో ఎవరు కొంచెమైనా భేదాన్ని ఊహిస్తారో, వారికి భయం కలుగుతుంది." అంటే, తాను పరమాత్మకు, జగత్తుకు

భగవంతుని గురించి శాస్త్రాలు ఒక అద్భుతమైన సత్యాన్ని తెలియజేస్తాయి. భగవంతుడు షడ్గుణ సంపూర్ణుడు. అంటే ఆయనలో జ్ఞానం, బలం, ఐశ్వర్యం, వీర్యం, తేజస్సు, శక్తి అనే ఆరు దివ్య గుణాలు అనంతంగా, సంపూర్ణంగా నిత్యంగా ఉన్నాయి. ఈ గుణాలన్నీ విడివిడిగా కాక, ఒకే పరమస్వరూపంలో ఏకమై ఉన్నాయి. అదే సమయంలో భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు, "చాతుర్వర్ణ్యం మయా సృష్టం గుణకర్మవిభాగశః" (భగవద్గీత 4.13) అని ప్రకటించాడు. అంటే సమాజంలో వర్ణవ్యవస్థ జన్మ ఆధారంగా కాక, గుణాలు మరియు కర్మలు ఆధారంగా ఏర్పడిన సహజ వ్యవస్థ అని అర్థం

దివ్యమైన శుభవార్త! నీవు బంధము లేకుండా జన్మించావు. నీవు దివ్యస్వరూపుడవు. నిన్ను బంధించే నమ్మకాలు, మతాలు, సిద్ధాంతాలు నీ జన్మతో రాలేదు—అవి తరువాత నీకు సంక్రమించాయి. ఆ బంధనాల నుండి విముక్తి పొందు. ఆలోచించు. ప్రశ్నించు. అనుభూతిచెందు. సాక్షాత్కరించు. నీ అంతరంగంలోని దివ్యత్వాన్ని దర్శించు. అదే దివ్యత్వం సమస్త సృష్టిలోనూ వ్యాపించి ఉందని అనుభవించు. సచ్చిదానందమే నీ అసలు స్వరూపం. నీ విముక్తికి నీవే మార్గం. నీకు నీవే రక్షకుడవు. రచన: హిందూమిత్ర డా. మల్లాది శ్రీనివాస శాస్త్రి www.hindumit

పుత్రః పు-నామ్నో నరకాత్ త్రాయతే ఇతి పుత్రః। *అర్థం:* *"పు"* అనే నరకం నుండి *తల్లిదండ్రులను రక్షించేవాడే "పుత్రుడు".* అంటే, *తల్లిదండ్రుల పరలోక శ్రేయస్సుకు కారణమై, వారిని అధోగతి నుండి ఉద్ధరించేవాడే నిజమైన పుత్రుడు.* *ముఖ్య సందేశం:* *పుత్రుడు* అంటే కేవలం జన్మించిన కుమారుడు కాదు; తల్లిదండ్రుల ఇహపర శ్రేయస్సుకు కారణమయ్యేవాడే నిజమైన పుత్రుడు. అటువంటి పుత్రుడు _ *పృథు మహారాజు*మనకు ఆదర్శం- భాగవతం శ్లోకం చూద్దాం రండి.👇🏽 యద్వేనముత్పథగతం ద్విజవాక్యవజ్ర- నిష్ప్లుష్టపౌరుషభగం నిరయే పతంతమ

ఒకసారి ఒక విస్తారమైన అరణ్యంలో వివిధ రకాల పక్షులు నివసించేవి — చిన్న చిలుక, తెలివైన కాకి, శాంత స్వభావం గల హంస, మరియు శక్తివంతమైన గరుత్మంతుడు. ఒక ఉదయం, అవన్నీ ఆకాశాన్ని చూసి మంత్రముగ్ధులయ్యాయి. అది ఎంత విశాలమో, ఎంత లోతైనదో అర్థం కాలేదు. “మనమందరం ఆకాశాన్ని తెలుసుకుందాం… దాన్ని తాకుదాం!” అని నిర్ణయించుకున్నాయి. 👉 చిలుక కొంచెం ఎత్తుకి ఎగిరింది — కొద్దిసేపటికే అలసిపోయి కిందికి వచ్చింది. 👉 కాకి ఇంకా ఎత్తుకి వెళ్లి, కొంచెం ఎక్కువ చూసి వచ్చింది . 👉 హంస మరింత ఎత్తుకు చేరి, విస్తార

ఒకప్పుడు హిమాలయాల సమీపంలో ఒక ఆశ్రమం ఉండేది. అక్కడ నివసిస్తున్న ఋషి జ్ఞానం, వినమ్రత, సమత్వం వల్ల ప్రసిద్ధుడు. దేశం నలుమూలల నుంచి శిష్యులు వచ్చి ఆయన వద్ద విద్యను అభ్యసించేవారు. ఒక రోజు కొత్త మతాలను అనుసరిస్తున్న కొంతమంది చర్చాగోష్టిలో పాల్గొనుటకు ఆయన వద్దకు వచ్చారు. వారిలో ప్రతి ఒక్కరూ తమ తమ గ్రంథాలపై గర్వంతో ఉన్నారు. ఒక అతను అన్నాడు:
“మా గ్రంథంలో ఉన్నదే పరమసత్యం. మిగతావన్నీ ఉపసత్యాలు మాత్రమే.” ఇంకొకరు అన్నారు:
“మా సంప్రదాయం మాత్రమే నిజమైన మార్గం. మిగతావి అన్నీ తప్పుదోవలు.” ఇలా

ఒక చిన్న గ్రామంలో రామయ్య అనే వృద్ధుడు ఉండేవాడు. అతను పెద్ద పండితుడు కాదు. కూలీపని చేసుకుంటూ కష్టపడడం తెలిసినవ్యక్తి. ఎక్కువ ధనం సంపాదించలేదు. కానీ ఆధ్యాత్మిక సంపద నిండుగా ఉంది. ఒక అలవాటు జీవితాంతం విడిచిపెట్టలేదు — ప్రతిరోజూ హరికథ వినడం, హరినామం జపించడం. ప్రతి సాయంత్రం గ్రామంలో ఎవరు హరికథ చెప్పినా, రామయ్య ముందువరుసలో కూర్చునేవాడు. వినేటప్పుడు అతని కళ్లలో ఆనందబాష్పాలు మెరిసేవి. గ్రామస్తులు కొందరు అతన్ని చూసి, “దీని వలన లాభం ఏమిటి రామయ్య?” అని నవ్వుకునేవారు. సంవత్సరాలు గడిచాయి…

వక్త: హిందూమిత్ర గౌరీ https://youtu.be/eraxshQaDGA?si=NRUnzFLkqA9EUdr-

స్వార్థాన్ని త్యజించి, లోకాల మేలుకోసం చేసిన కార్యమే నిజమైన శివతత్త్వం. సాగరమథనం జరుగుతున్న సమయంలో, సురులు–అసురులు కలిసి వాసుకి అనే సర్పాన్ని కవ్వపుత్రాడుగా, మందరపర్వతాన్ని కవ్వముగా ఉపయోగించి పాలసముద్రాన్ని మథించారు. ఆ మథన ప్రక్రియలో వాసుకి నోటినుండి “హాలాహలం” అనే భయంకరమైన గరళం వెలువడింది. ఆ విషం సముద్రంలో వ్యాపించడంతో సర్వప్రాణులు ప్రాణాలు కోల్పోయే పరిస్థితి ఏర్పడింది. అగ్నిలా దహించుతూ, సెగలతో చుట్టుముట్టిన ఆ హాలాహలాన్ని చూసి సురులు, అసురులు భయభ్రాంతులతో పరుగులు తీశారు. దిక్క

గ్రామ, వన, పితృ దేవతల పట్ల మన కృతజ్ఞతే ధర్మం ఒక ప్రశాంతమైన గ్రామంలో ఆదిత్య అనే బాలుడు ఉండేవాడు. అతడు చదువులో తెలివైనవాడు, కానీ అతని మనసులో ఒక సందేహం ఎప్పుడూ తిరుగుతూనే ఉండేది. గ్రామంలో ప్రతి నెల ఏదో ఒక పండుగ. ఒకసారి గ్రామదేవత జాతర, మరోసారి వనదేవత పూజ, ఇంకోసారి పితృదేవతల తర్పణం. ప్రతి పూజలో వేర్వేరు ఆచారాలు, వేర్వేరు విధానాలు. ఒక రోజు అతడు తన తాతగారిని అడిగాడు: “తాతయ్య! భగవంతుడు ఒకడే అంటారు. అయితే ఇన్ని దేవతలు ఎందుకు? మనం ఎవరిని పూజించాలి?” తాతయ్య కాసేపు నిశ్శబ్దంగా ఉండి, మృదు

ఈ కథ హిందూబడి పాఠ్య పుస్తకంలో భాగం. రచన: హిందూమిత్ర Dr మల్లాది శ్రీనివాస శాస్త్రి

ఈ కథ హిందూబడి పాఠ్య పుస్తకంలో భాగం. రచన: హిందూమిత్ర Dr మల్లాది శ్రీనివాస శాస్త్రి

శ్లోకం ఏవం గృహేషు సక్తానాంప్రమత్తానాం తదీహయా । అత్యక్రామదవిజ్ఞాతఃకాలః పరమదుస్తరః ॥ 1.12.17 ॥ అర్థం ఇలాగ, కోరికలలో పూర్తిగా మునిగిపోయి అనవసరమైన పనులతో కాలక్షేపం చేస్తే తెలియకుండానే కాలం అతనిని హెచ్చరిక లేకుండానే కబళిస్తుంది. 👉 మనిషి గమనించకముందే కాలం అతన్ని పట్టుకుంటుంది. కాలాన్ని ఎవరూ జయించలేరు. కథ “ఇంకా ఐదు నిమిషాలు.” ఒక ఊరిలో రవి అనే అబ్బాయి ఉండేవాడు. అతనికి ఆటలు చాలా ఇష్టం. “ఇంకా ఐదు నిమిషాలు…” అని చెప్పడం అతని అలవాటు. అమ్మ చదవమంటే — “ఇంకా ఐదు నిమిషాలు.” నాన్న పిలిస్తే —

అవును… పల్లెటూరి మాటల్లో ఒక ప్రత్యేకమైన వెచ్చదనం ఉంటుంది. వినడానికి సాదాసీదాగా అనిపించినా, వాటి వెనుక అనుభవం, శాస్త్రం, ఆశీర్వాదం—అన్నీ కలిసే ఉంటాయి. దీని ఆధారంగా తీసుకుని ఒక కథా ప్రవాహం ఇలా: --- గ్రామపు అంచున ఉన్న పెద్ద మర్రిచెట్టు కింద, ప్రతి సాయంత్రం పెద్దమ్మ కూర్చుంటుంది. చుట్టూ పిల్లలు, కొత్తగా పెళ్లైన కోడళ్లు, పొలాల నుంచి వచ్చిన రైతులు. వారు ఆవిడ మాటలు వినడానికి ఆవిడ ఆశీర్వాదం పొందడానికి ప్రతి సాయంత్రం ఉత్సాహంగా అక్కడకి చేరుతారు. ఎవరి చేతిలో ఏది ఉంటే అవి వారు తీసుకువచ్చ

కురుక్షేత్ర యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత పాండవుల వంశంలో ఒక్క ఆశ మాత్రమే మిగిలింది. అది అభిమన్యుని భార్య ఉత్తర గర్భంలోని శిశువు. ఒకరోజు అశ్వత్థామ పంపిన భయంకరమైన బ్రహ్మాస్త్రం ఆ గర్భస్థ శిశువును నాశనం చేయడానికి దూసుకొచ్చింది. భయంతో వణికిపోయిన ఉత్తర వెంటనే శ్రీకృష్ణుని శరణు కోరింది. “కృష్ణా! నీవే నాకు శరణు. నా బిడ్డను రక్షించు!” అని ప్రార్థించింది. శ్రీకృష్ణుడు సౌమ్యంగా నవ్వి, “భయపడకు. నేను ఉన్నాను,” అని అన్నాడు. అప్పుడే ఒక అద్భుతం జరిగింది. శ్రీకృష్ణుడు అంగుళమాత్రుడైన చిన్న రూపంలో, నీ

మరణసమయంలో పాండవులను ఉద్దేశించి భీష్ముని వాక్కు శ్రీమద్ భాగవతం శ్లోకం అహో కష్టమహోఽన్యాయ్యం యద్యూయం ధర్మనందనాః | జీవితం నార్హథ క్లిష్టం విప్రధర్మాచ్యుతాశ్రయాః || ౧౨ || భీష్మదేవుడు ఇలా అన్నాడు: "అయ్యో! ధర్మస్వరూపుని కుమారులైన మీరు ఎంత ఘోరమైన కష్టాలను, ఎంత తీవ్రమైన అన్యాయాలను అనుభవించారో! ఆటువంటి విపత్తుల మధ్య మీరు జీవించి ఉండటం కూడా తగినదిగా అనిపించదు. అయినా, బ్రాహ్మణుల ఆశ్రయం, భగవంతుని కృప, ధర్మరక్షణ వల్ల మీరు సురక్షితులుగా నిలబడ్డారు.” పాండవులు అనుభవించిన అనేక కష్టాల మధ్యలోనూ

హిందూ సమాజ చారిత్రిక–సామాజిక గాయాలకు ఉపశమన మార్గం ముఖ్య ఉద్దేశ్యం: మన సమాజ చరిత్రలో, అనేక సందర్భాల్లో పరస్పరం తెలియక, అజ్ఞానంతో, లేదా కాలప్రవాహంలోని మార్పులతో కొన్ని గాయాలు ఏర్పడ్డాయి. ఆ గాయాలు వ్యక్తులకూ, సమూహాలకూ లోతైన మానసిక, సామాజిక ప్రభావాలను చూపాయి. ఈ వేదిక ఉద్దేశం—ఆ గాయాలను సమస్య "అవగాహన, సమీక్ష, ఉపశమన" ప్రక్రియ ద్వారా శాంతింపజేయడం. దశ 1: సమస్యను గుర్తించడం మనలో ఎవరికైనా తమ సమాజానుభవంలో ఎదురైన చారిత్రిక అన్యాయం, సామాజిక వివక్ష, మానసిక వేదన లాంటివి ఉంటే, ఈ వేదికలో వాటిన

బంగారం, కూర్చోడానికి ఒక సౌకర్యమైన చోటు చూసుకో. నీ వీపు నిటారుగా ఉంచి, చేతులను మోకాలపై ఉంచు. ఇప్పుడు… మెల్లగా కళ్లను మూసుకో. ఒకసారి లోతుగా ఊపిరి తీసుకో… మరలా మెల్లగా ఊపిరిని వదిలిపెట్టు… మనమే మనకు స్నేహితులం అవ్వగలమనే ఒక అందమైన శ్లోకం నాతో పాటూ చెప్పు: ఉద్ధరేత్ ఆత్మనా ఆత్మానం న ఆత్మానం అవసదయేత్ ఆత్మైవహి ఆత్మనః బంధుః ఆత్మైవ రిపు: ఆత్మనః **నా మనసు చల్లగా, మంచిగా ఉంటే అది నా మిత్రం. నాలో కోపం అసూయ భయం వంటివి వదిలిపెట్టి నేను నాకు మిత్రుడనవుతాను.** ఇప్పుడు నీలోని ఆ మంచి స్నేహితున

పిల్లలు మీకు తెలుసు కదా, నోరు మంచిదైతే ఊరు మంచిది అవుతుందని మన పెద్దలు అంటుంటారు. మన మాట మనకి గౌరవాన్ని తెచ్చి పెడుతుంది. మన మాట మనకి మిత్రులను సమకూరుస్తుంది, మన మాట మనకి సంపాదనని తెచ్చి పెడుతుంది. ఇలా చెబుతుంటే రామాయణం లో ఒకరి గురించి గుర్తుకు వస్తుంది. ఆయన మీకు కూడా బాగా పరిచయస్తులే, ఎవరో తెలుసా? ఎవరైనా చెప్పగలరా? హా ఆయనే హనుమా, ఆయనను ఆంజనేయుడనీ పవన తనయుడి అని పలు పలు విధాలుగా పిలుస్తుంటారు. మనం కథలోకి వెళితే సీత దేవిని వెతుక్కుంటూ రామ లక్ష్మణులు అడవిలో వెతుకుతూ ఉంటారు. వెత